Ωϊδιο - ΦΙΣΤΙΚΙΑ

Το ωίδιο της φιστικιάς προκαλείται από τον μύκητα Leveillula taurica, ο οποίος ανήκει στην οικογένεια Erysiphaceae (Ascomycota).
Σε αντίθεση με άλλα είδη ωιδίων που αναπτύσσονται επιφανειακά, ο L. taurica είναι ενδοφυτικός παρασιτικός μύκητας, δηλαδή αναπτύσσεται μέσα στους ιστούς του φύλλου, ενώ μόνο οι κονιδιοφόροι και τα κονίδια εμφανίζονται στην επιφάνεια.

Ο μύκητας είναι πολυξενικός, προσβάλλοντας περισσότερα από 100 φυτικά είδη, μεταξύ των οποίων: τομάτα, πιπεριά, ελιά, βαμβάκι και φιστικιά.

Συμπτώματα:

Στα φύλλα

Πρώτα εμφανίζονται κιτρινωπές, χλωρωτικές κηλίδες στην πάνω επιφάνεια των φύλλων.

Στην κάτω επιφάνεια των ίδιων περιοχών σχηματίζεται λευκή έως γκριζόλευκη εξάνθηση, αποτέλεσμα της παραγωγής κονιδίων του μύκητα.

Με την εξέλιξη της ασθένειας, οι κηλίδες επεκτείνονται, τα φύλλα ξηραίνονται μερικώς ή ολικά και μπορεί να πέσουν πρόωρα.

Σε προχωρημένο στάδιο, το φύλλωμα αραιώνει και παρατηρείται γενική εξασθένηση του δέντρου.

Στους νεαρούς βλαστούς και ταξιανθίες

Οι τρυφεροί ιστοί μπορεί να παρουσιάσουν παραμόρφωση, καθυστέρηση ανάπτυξης ή ατροφία ταξιανθιών.

Η προσβολή σε άνθη ή νεαρούς καρπούς είναι σπάνια, αλλά μπορεί να μειώσει την καρπόδεση.

Χαρακτηριστική εικόνα

Η εξάνθηση είναι συνήθως εντοπισμένη στην κάτω επιφάνεια, σε αντίθεση με τα περισσότερα ωίδια που εμφανίζονται στην πάνω. Αυτό αποτελεί βασικό διαγνωστικό γνώρισμα για τη Leveillula taurica.

Συνθήκες ανάπτυξης και εξάπλωσης:

Ο L. taurica ευνοείται από θερμές και ξηρές συνθήκες ημέρας, αλλά απαιτεί υψηλή σχετική υγρασία τη νύχτα για να βλαστήσουν τα κονίδια.

Θερμοκρασία: 25-30 °C (όρια: 15-35 °C)

Σχετική υγρασία: πάνω απο 85 % τη νύχτα

Φωτισμός: Ήλιος, ξηρό περιβάλλον

Διασπορά: Με τον άνεμο μέσω κονιδίων

Η ασθένεια εμφανίζεται κυρίως από τα τέλη της άνοιξης έως τις αρχές του φθινοπώρου, με αιχμές σε περιόδους υψηλών θερμοκρασιών και διακυμάνσεων υγρασίας.

Η εξάπλωση ευνοείται σε δενδροκομεία με πυκνή φύτευση και ανεπαρκή κυκλοφορία αέρα.

Βιολογία του παθογόνου:

Ο μύκητας διαχειμάζει με μυκήλιο ή κλειστοθήκια σε προσβεβλημένα φύλλα που παραμένουν στο έδαφος.

Την άνοιξη, τα κονίδια απελευθερώνονται και μεταφέρονται με τον άνεμο.

Η μόλυνση πραγματοποιείται κυρίως μέσω των στομάτων των φύλλων, όχι με απευθείας διείσδυση της επιδερμίδας (χαρακτηριστικό του γένους).

Ο κύκλος μόλυνσης μπορεί να ολοκληρωθεί σε 5-7 ημέρες υπό ευνοϊκές συνθήκες, οδηγώντας σε επαναλαμβανόμενες δευτερογενείς μολύνσεις.

Παράγοντες που προδιαθέτουν την προσβολή:

Πυκνή βλάστηση και υψηλή σκίαση.

Υπερβολική αζωτούχα λίπανση που προκαλεί μαλακούς, ευπαθείς ιστούς.

Κακή αεριστική κυκλοφορία στο δενδροκομείο.

Ξηροθερμικές περιοχές με διακοπτόμενη υγρασία.

Αντιμετώπιση:

Καλλιεργητικά μέτρα

Αραιά κλαδέματα για καλή κυκλοφορία αέρα και μείωση υγρασίας.

Απομάκρυνση προσβεβλημένων φύλλων μετά το φθινόπωρο, για μείωση του μολύσματος.

Αποφυγή υπερβολικής αζωτούχου λίπανσης.

Επαρκής άρδευση για μείωση στρες φυτών χωρίς υπερβολική υγρασία.

Χημική προστασία

Προληπτικοί ψεκασμοί με εγκεκριμένα μυκητοκτόνα επαφής ή διασυστηματικά.

Εναλλαγή δραστικών ουσιών για αποφυγή ανθεκτικότητας.

Ο πρώτος ψεκασμός να γίνεται πριν την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων, συνήθως στα τέλη της άνοιξης.

Βιολογική/οικολογική διαχείριση

Χρήση θειούχων σκευασμάτων (μικροκοκκώδες ή υγρό θείο).

Εφαρμογή φυσικών εκχυλισμάτων (π.χ. φυτικά έλαια, διττανθρακικά άλατα) όπου επιτρέπεται.

Προαγωγή ωφέλιμης μικροχλωρίδας μέσω βιοδιεγερτών.