Ωϊδιο - ΡΟΚΑ ΥΠΑΙΘΡΟΥ

Τα Erysiphe cruciferarum και Erysiphe cichoracearum είναι τα δύο είδη ωιδίου που προσβάλλουν φυτά της οικογένειας Brassicaceae, στην οποία ανήκει και η ρόκα.

Συμπτώματα:

Λευκή έως γκρίζα εξάνθηση (επίχρισμα) στην επιφάνεια των φύλλων, συνήθως στην επάνω πλευρά.

Οι κηλίδες αρχικά είναι μικρές, στρογγυλές, με “σκονώδη” υφή (σαν αλεύρι).

Σταδιακά επεκτείνονται και καλύπτουν μεγαλύτερες περιοχές του φύλλου.

Τα φύλλα μπορεί να κιτρινίσουν, στραφούν ή ξηρανθούν από την άκρη προς τα μέσα.

Σε σοβαρές περιπτώσεις, μειώνεται η φωτοσύνθεση και η εμπορική αξία των φύλλων.

Σε συνθήκες υψηλής θερμοκρασίας και χαμηλής υγρασίας, το παθογόνο ευνοείται ιδιαίτερα.

Συνθήκες ανάπτυξης:

Θερμοκρασίες 18-28 °C (ιδανικές ~25 °C).

Υψηλή σχετική υγρασία (60-80 %), αλλά όχι ελεύθερο νερό - το ωίδιο δεν χρειάζεται βρεγμένο φύλλωμα.

Σχετικά ξηρές και θερμές συνθήκες ευνοούν τη διασπορά.

Διασπείρεται με άνεμο (κονίδια) και εξαπλώνεται γρήγορα μέσα σε φυτείες.

Βιολογικός κύκλος:

Ο μύκητας παράγει κονίδια (σπόρια) που μεταφέρονται με τον αέρα.

Εισέρχεται απευθείας στην επιδερμίδα των φύλλων (όχι μέσω πληγών).

Οι πρώτες μολύνσεις προέρχονται από παλιά υπολείμματα ή ζιζάνια-ξενιστές (άλλα σταυρανθή ή αγριόχορτα της ίδιας οικογένειας).

Επαναλαμβανόμενοι κύκλοι κονιδίων καθ’ όλη την καλλιεργητική περίοδο.

Επιπτώσεις:

Μείωση φωτοσυνθετικής επιφάνειας ➨ μειωμένη ανάπτυξη και παραγωγή.

Μείωση εμπορικής ποιότητας φύλλων (οπτικές βλάβες).

Προδιαθέτει σε δευτερογενείς μολύνσεις και ταχεία φθορά μετά τη συγκομιδή.

Καλλιεργητικά μέτρα:

Αερισμός φυτείας - αποφυγή πυκνών φυτεύσεων.

Απομάκρυνση προσβεβλημένων φύλλων και υπολειμμάτων μετά τη συγκομιδή.

Εναλλαγή καλλιεργειών με μη ξενιστές (εκτός Brassicaceae).

Απομάκρυνση ζιζανίων-ξενιστών γύρω από την καλλιέργεια.

Ισορροπημένη λίπανση (όχι υπερβολικό άζωτο που ευνοεί ευαίσθητους, τρυφερούς ιστούς).

Μικροκλιματικός έλεγχος:

Μείωση σχετικής υγρασίας κάτω από 70 %.

Άρδευση πρωινές ώρες και όχι ψεκασμός πάνω στα φύλλα.

Σε θερμοκήπια, χρήση εξαερισμού και αποφυγή υπερβολικής συμπύκνωσης υδρατμών.

Βιολογικές / φυσικές μέθοδοι

Εφαρμογή θειούχων σκευασμάτων ή διττανθρακικών αλάτων (π.χ. NaHCO₃) όπου επιτρέπεται.

Βιολογικοί παράγοντες: Ampelomyces quisqualis, Bacillus subtilis, Trichoderma spp. (προληπτική δράση).

Σε ορισμένες περιπτώσεις, εκχυλίσματα φυτών (π.χ. neem, έλαια) μειώνουν το μόλυσμα.

Συχνή επιθεώρηση: τα πρώτα σημάδια λευκής σκόνης υποδηλώνουν την ανάγκη άμεσης παρέμβασης.

Χρήση εγγεκριμένω φυτοπροστατευτικών