Πληροφορίες και τρόπος λειτουργίας της δραστικής ουσίας indoxacarb (για υγειονομική χρήση)
Η indoxacarb είναι οξαδιαζινικό εντομοκτόνο με δράση στομάχου και επαφής, που χρησιμοποιείται σε έτοιμα δολώματα για μυρμήγκια και κατσαρίδες (και γενικότερα σε αστικά έντομα) και δρα μπλοκάροντας τα διαύλους Na⁺ στο νευρικό σύστημα των εντόμων, προκαλώντας παράλυση και θάνατο.
Κατηγορία και μηχανισμός δράσης:
Η indoxacarb είναι το μόνο εμπορικά διαθέσιμο εντομοκτόνο της κατηγορίας oxadiazines και ταξινομείται στους αναστολείς διαύλων Na⁺ (IRAC Group 22A - sodium channel blockers).
Λειτουργεί ως προ-εντομοκτόνο:
απορροφάται από το έντομο (κυρίως με κατάποση) και μεταβολίζεται σε ενεργό Ν‑decarbomethoxylated μεταβολίτη (DCJW),
ο ενεργός μεταβολίτης μπλοκάρει τους τάσεως εξαρτώμενους διαύλους Na⁺ στα νευρικά κύτταρα,
διακόπτεται η ροή Na⁺, σταματά η νευρική μετάδοση,
το έντομο σταματά να τρέφεται, παραλύει και πεθαίνει μέσα σε ώρες-λίγες ημέρες.
Χρήση σε υγειονομικά δολώματα, Αν και αναπτύχθηκε για γεωργικές χρήσεις, η indoxacarb χρησιμοποιείται ευρέως σε:
Δολώματα για μυρμήγκια (ant baits)
Δολώματα gel για κατσαρίδες (cockroach gels)
Ιδιότητες που την κάνουν κατάλληλη για δολώματα:
Δρα κυρίως με κατάποση, άρα ταιριάζει σε δολώματα με προσελκυστικά (σάκχαρα, πρωτεΐνες κ.λπ.)· η επαφή βοηθά αλλά δεν είναι το κύριο μονοπάτι.
Παρέχει ελεγχόμενη δράση: τα έντομα συχνά επιστρέφουν στην αποικία/καταφύγιο πριν πεθάνουν, έτσι επιτυγχάνεται μεταφορά δηλητηρίου και σε άλλα μέλη (ιδίως σε μυρμήγκια/κατσαρίδες).
Προσφέρει υπολειμματική δράση σε σημεία εφαρμογής (τα gel/σταθμοί συνεχίζουν να δρουν για εβδομάδες αν δεν απομακρυνθούν/ξηρανθούν).
Τοξικότητα και ασφάλεια για Θηλαστικά και άνθρωπος:
Δεν υπάρχει ειδικό αντίδοτο, η αντιμετώπιση είναι υποστηρικτική, με δυνατότητα χορήγησης methylene blue σε περίπτωση μεθαιμοσφαιριναιμίας.
Σε επίπεδο υγειονομικών δολωμάτων (0,05-0,6%), η σχετική επικινδυνότητα για ανθρώπους είναι χαμηλή εφόσον:
δεν καταπίνεται το δόλωμα,
αποφεύγεται επαφή παιδιών/κατοικίδιων με το gel ή τα bait stations,
τηρούνται οι οδηγίες ετικέτας (εφαρμογή σε ρωγμές, κρυφά σημεία κ.λπ.).
Τοξικότητα και ασφάλεια για Θηλαστικά και κατικίδια ζώα (σκύλους και γάτες):
Ειναι καλά ανεκτή δραστική ουσία, με μεγάλο περιθώριο ασφάλειας ακόμη και σε δόσεις έως 5× της συνιστώμενης,
Δεν υπάρχει σημαντική βιοσυσσώρευση
πιθανές ανεπιθύμητες: υπερσιελόρροια, αταξία, λήθαργος σε βαριά υπερδοσολογία.
Τοξικότητα και ασφάλεια για το περιβάλλον:
Ειναι ουσία πολύ τοξική για υδρόβιους οργανισμούς,
Είναι μέτρια τοξική για πτηνά και μικρά θηλαστικά,
Είναι σχετικά χαμηλής τοξικότητας σε μέλισσες σε σύγκριση με νεονικοτινοειδή (αν και απαιτούνται προφυλάξεις σε γεωργική χρήση).
Διασπάται σχετικά γρήγορα από το φως και δεν βιοσυσσωρεύεται σημαντικά, αλλά εξακολουθεί να απαιτείται συνετή χρήση για να αποφευχθεί ρύπανση υδάτων/εδάφους.
indoxacarb
Επιστροφή στην κατηγορία σκευασμάτων