Επιστροφή στην κατηγορία σκευασμάτων

Πληροφορίες και τρόπος λειτουργίας της δραστικής ουσίας acetamiprid (για υγειονομική χρήση)

Το acetamiprid είναι νεονικοτινοειδές εντομοκτόνο συστηματικής δράσης, αγωνιστής των νικοτινικών υποδοχέων ακετυλοχολίνης (nAChRs) των εντόμων, με κυρίως γεωργική χρήση αλλά και ορισμένες υγειονομικές/βιοκτόνες εφαρμογές που όμως στην ΕΕ οδεύουν σε πλήρη απόσυρση.

Ταυτότητα - χημικά στοιχεία:

Χημική ονομασία (CA/IUPAC): (E)-N-[(6-chloro-3-pyridinyl)methyl]-N’-cyano-N-methylethanimidamide.

Χημικός τύπος: C₁₀H₁₁ClN₄.

Μοριακό βάρος: περίπου 222,7 g/mol.

Κατηγορία: Νεονικοτινοειδές εντομοκτόνο, παράγωγο χλωροπυριδίνης (chloropyridinyl neonicotinoid).

IRAC: Ομάδα 4A - Neonicotinoids (Nicotinic acetylcholine receptor competitive modulators).

Είναι συνθετικό παράγωγο της νικοτίνης, συγγενές με imidacloprid, thiacloprid, nitenpyram κ.λπ.

Μηχανισμός δράσης & ιδιότητες:

Μηχανισμός: Δρα ως αγωνιστής στους νικοτινικούς υποδοχείς ακετυλοχολίνης στο κεντρικό νευρικό σύστημα των εντόμων.

Παθοφυσιολογία: Παρατεταμένη διέγερση των nAChRs ➨ υπερδιέγερση, σπασμοί, παράλυση, θάνατος του εντόμου.

Στοχεύει ειδικά υποτύπους υποδοχέων στα έντομα, με πολύ μεγαλύτερη συγγένεια από ό,τι στους αντίστοιχους υποδοχείς των θηλαστικών.

Ιδιότητες στο φυτό: Συστηματικό/διασυστηματικό, με πρόσληψη από ρίζες ή φύλλα και μεταφορά με τη διαπνοή, παρέχοντας προστασία σε νέα βλάστηση.

Η μέθοδος δράσης (single-site) το κάνει αποτελεσματικό αλλά και ευάλωτο σε ανάπτυξη ανθεκτικότητας όταν γίνεται συνεχής χρήση.

Φάσμα δράσης σε υγειονομική χρηση:

Στην υγειονομική πρακτική, το acetamiprid χρησιμοποιείται ως εντομοκτόνο επαφής και στομάχου σε δολώματα/gel ή υγρά σκευάσματα για εσωτερικούς χώρους και χώρους εκτροφής ζώων.

Στο πλαίσιο αυτό, στοχεύει

Κατσαρίδες (σε μορφές gel - δολώματα)

Οικιακή μύγα σε στάβλους/πτηνοτροφεία (δολώματα - granules)

Μυρμήγκια (δολώματα - granules / gel)-

Βαδιστικά και ιπτάμενα έντομα εσωτερικών χώρων (σε υγρά εντομοκτόνα)

κ.α.

Τοξικολογία & ανησυχίες για υγεία/περιβάλλον:

Μέλισσες & επικονιαστές: Ως νεονικοτινοειδές, έχει συσχετιστεί με υπολειμματικά ευρήματα σε μέλισσες και με επιδράσεις στη συμπεριφορά/επιβίωση, αν και θεωρείται γενικά λιγότερο τοξικό από άλλα νεονικοτινοειδή (π.χ. imidacloprid).

Άξιολογήσεις της EFSA κατέληξαν ότι υπάρχει “απαράδεκτος κίνδυνος” ενδοκρινικής διαταραχής και νευροτοξικότητας κατά την ανάπτυξη, με αποτέλεσμα η Κομισιόν να αποφασίσει την μη ανανέωση της έγκρισής του.

Σε οξεία έκθεση θεωρείται μέτριας τοξικότητας, αλλά οι κύριες ανησυχίες είναι χρόνιες/αναπτυξιακές, ειδικά σε παιδιά και έμβρυα.