Πληροφορίες και τρόπος λειτουργίας της δραστικής ουσίας methyl nonyl ketone (για υγειονομική χρήση)
Η methyl nonyl ketone είναι οργανική κετόνη (2‑undecanone, C₁₁H₂₂O) με έντονη οσμή, που χρησιμοποιείται κυρίως ως απωθητική δραστική ουσία (repellent) για σκύλους, γάτες, άλλα ζώα και ορισμένα έντομα, καθώς και ως αρωματικό/γευστικό συστατικό.
Ταυτότητα - γενικά:
Συνώνυμα: 2‑undecanone, methyl nonyl ketone, IBI‑246.
Χημικός τύπος: CH₃-CO-C₉H₁₉ (C₁₁H₂₂O), άχρωμο έως ελαφρώς κίτρινο ελαιώδες υγρό.
Προέλευση: Παράγεται συνθετικά, αλλά απαντά και φυσικά σε μικρές ποσότητες σε φυτά/τροφές (μπανάνα, γαρίφαλο, τζίντζερ, φράουλα, άγρια ντομάτα κ.ά.).
Ρόλος και πεδία χρήσης:
Απωθητικό ζώων:
Χρησιμοποιείται ευρέως ως repellent για σκύλους και γάτες σε οικιακά προϊόντα (σπρέι, gel, αεροζόλ) για να αποτρέπεται η ούρηση/μάσηση/γρατζούνισμα σε έπιπλα, κήπους, παρτέρια, μονοπάτια κ.λπ.
Ο μηχανισμός είναι κυρίως οσμο‑απωθητικός: η έντονη “πικρή/φυτική” μυρωδιά και γεύση διαταράσσει/μπερδεύει την όσφρηση του ζώου και κάνει τον χώρο ανεπιθύμητο.
Εντομοαπωθητικό:
Έχει μελετηθεί και ως εντομοαπωθητικό, με δράση έναντι κουνουπιών συγκρίσιμη σε κάποιες δοκιμές με DEET, αν και λιγότερο χρησιμοποιημένη σε σχέση με DEET/PMD.
Περιλαμβάνεται σε ορισμένα οικιακά εντομοαπωθητικά ως active ή co‑active.
Άλλες χρήσεις:
Αρωματοποιία/αρωματικά χώρου: δίνει “green, herbal, φρουτώδες” προφίλ με νότες εσπεριδοειδών/βοτάνων.
Τοξικότητα και ασφάλεια για Άνθρωπος:
Θα πρέπει να γίνεται χρήση με βάση τις οδηγίες χρλησης του κάθε σκευάσματος
Δεν θα πρέπει να έρχετε σε επάφη με το δέρμα και τα μάτια και το στόμα
Μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό ματιών
Ηπιο έως μέτριο ερεθισμό δέρματος,
Ερεθισμό αναπνευστικού αν εισπνευσθεί σε μορφή ατμών/ομίχλης, σε μεγάλη ποσότητα
Γαστρεντερικό ερεθισμό αν καταποθεί (ναυτία, πόνος, ενδεχομένως έμετος).
Τοξικότητα και ασφάλεια για το περιβάλλον
Ταξινομείται ως πολύ τοξική ουσία για υδρόβια ζωή με μακροχρόνιες επιπτώσεις (H410), με LC₅₀ για ψάρια σε χαμηλά mg/L.
Χρειάζεται προσοχή, Δεν πρέπει να διοχετεύονται προϊόντα με methyl nonyl ketone σε επιφανειακά νερά,
Πρέπει να γίνετε σωστή διαχείριση υπολειμμάτων, συσκευασιών, διαρροών.
Τοξικότητα και ασφάλεια για Κατοικίδια ζώα, σκύλο και γάτα:
Εφαρμογή σε επιφάνειες/χώρους, όχι πάνω στε ζώα.
Η κατάποση σημαντικής ποσότητας συμπυκνωμένου προϊόντος μπορεί να προκαλέσει γαστρεντερικά συμπτώματα (έμετος, διάρροια) ή ερεθισμό στα κατοικίδια ζώα.
Η επανειλημμένη έκθεση σε υψηλές συγκεντρώσεις μπορεί θεωρητικά να ερεθίσει δέρμα/βλεννογόνους στα κατοικίδια ζώα.