Sulphur (Θειο)

Πληροφορίες και τρόπος λειτουργίας της δραστικής ουσίας Sulphur (Θείο)

Το Θείο (Sulphur, S) ειναι Ανόργανο μυκητοκτόνο επαφής – φυσικό στοιχείο με προστατευτική δράση
FRAC Group: M2 (multi-site contact activity)

Χημική ταυτότητα:

• Χημική ονομασία: Sulphur (θειάφι)
• Μοριακός τύπος: S₈ (κυκλικό οκταμερές)
• FRAC Group: M2 — Inorganics – Multi-site activity
• Χημική κατηγορία: Ανόργανο μυκητοκτόνο
• Μορφή: Κρυσταλλική ή κονιοποιημένη, κιτρινωπή ουσία
• Μορφές σκευασμάτων: Βρέξιμη σκόνη (WP), μικροκοκκώδες (WG), εναιώρημα (SC), ροής σκόνη (DF), διαλυτό (CS)

Μηχανισμός δράσης:
Το θείο δρα πολυτοπικά (multi-site) ως προληπτικό μυκητοκτόνο επαφής, με αναστολή πολλαπλών ενζυμικών διεργασιών του παθογόνου.

• Μετατρέπεται στην επιφάνεια του φύλλου σε διοξείδιο του θείου (SO₂) και θειούχα ιόντα, τα οποία:
  • διαταράσσουν τη λειτουργία των μιτοχονδρίων και την αναπνοή των κυττάρων των μυκήτων,
  •  προκαλούν απενεργοποίηση ενζύμων που περιέχουν σίδηρο και θείο,
  • αναστέλλουν τη βλάστηση των σπορίων και την επιμήκυνση των υφών.

Επιπλέον, δρα και ως ακαρεοκτόνο (miticide), επηρεάζοντας τον μεταβολισμό των ακάρεων και την ωοτοκία.
Η δράση του είναι προληπτική και τοπικής επαφής, χωρίς διασυστηματική μετακίνηση.

Φάσμα δράσης:

• Το θείο είναι ειδικά αποτελεσματικό έναντι των ωιδίων (Erysiphales) και ορισμένων ακάρεων.
• Δρα επίσης σε ερυθρές τελίες, σαπροφυτικούς μύκητες και δευτερογενείς προσβολές.

Συνθήκες δράσης:

• Η αποτελεσματικότητα του θείου εξαρτάται ισχυρά από τη θερμοκρασία:
  • Ιδανική θερμοκρασία: 20–30 °C.
  • <18 °C: μειωμένη δράση.
  • >32 °C: κίνδυνος φυτοτοξικότητας, ειδικά σε ευαίσθητα φυτά (κολοκυνθοειδή, μηλιά, φράουλα, ροδακινιά).
• Η παρουσία υγρασίας επιταχύνει τη μετατροπή του S σε SO₂, αυξάνοντας τη δραστικότητα.

Φυσικοχημικές ιδιότητες:

• Διαλυτότητα στο νερό: Πολύ χαμηλή (<10 mg/L)
• Σημείο τήξης: 115 °C
• Πτητικότητα: Αυξημένη σε θερμοκρασίες >25 °C
• Ενεργός μορφή: Ατμοί SO₂ και θειούχες ενώσεις στην επιφάνεια των φύλλων
• FRAC: M2 – Multi-site activity, ανθεκτικότητα μη αναμενόμενη

Τρόποι εφαρμογής: 

• Ψεκασμοί επαφής (προληπτικά πριν από την εμφάνιση ωιδίων).
• Σκόνισμα (σκόνη θείου) για ξηρές συνθήκες και καλή κάλυψη.
• Συνδυασμοί με οργανικά μυκητοκτόνα ή βιοδιεγέρτες.
• Στη βιολογική γεωργία: επιτρέπεται ως φυσικό προϊόν.

Ιδιότητες και συμπεριφορά:

• Δεν μετακινείται μέσα στο φυτό (δεν ειναι διασυστηματικό).
• Δρα τοπικά, επιφανειακά.
• Δεν επηρεάζει τους ωφέλιμους οργανισμούς.
• Έχει χαμηλή τοξικότητα για το περιβάλλον.
• Δεν αναπτύσσεται ανθεκτικότητα λόγω πολυτοπικής δράσης.

Φυτοτοξικότητα και προφυλάξεις:

• Σε θερμοκρασίες πάνω απο 32°C εμφανίζει: Φυτοτοξικότητα (κιτρίνισμα, εγκαύματα) σε κολοκυνθοειδή, ροδακινιά, φράουλα.
• Συνδυασμός με έλαια: Απαγορεύεται η χρήση εντός 3 εβδομάδων από ψεκασμό με ορυκτέλαια ή θερινά έλαια.
• Ευαισθησία ειδών: Τομάτα, φασόλια και καλλωπιστικά μπορεί να εμφανίσουν εγκαύματα.
• Υψηλή υγρασία: Εντείνει τη δραστικότητα, αλλά και τον κίνδυνο εγκαύματος.

Οικοτοξικολογικές ιδιότητες:

• Μέλισσες: LD₅₀ > 200 μg/μέλισσα ⇒ Μη τοξικό
• Ψάρια: LC₅₀ > 100 mg/L ⇒ Πολύ χαμηλή τοξικότητα
• Πτηνά: LD₅₀ > 2000 mg/kg ⇒ Μη τοξικό
• Θηλαστικά: LD₅₀ > 5000 mg/kg ⇒ Πολύ χαμηλή τοξικότητα
• Περιβάλλον: Δεν συσσωρεύεται, φυσική ουσία με ταχεία οξείδωση στο έδαφος

Περιβαλλοντική συμπεριφορά:

• Φυσικό στοιχείο του κύκλου του θείου.
• Οξειδώνεται σε θειικά (SO₄²⁻), αβλαβή για το περιβάλλον.
• Δεν παρουσιάζει έκπλυση ή συσσώρευση.
• Συμβατό με τη βιολογική γεωργία (πιστοποιημένο από ΕΕ).

Πλεονεκτήματα:

• Φυσική, μη συνθετική δραστική ουσία.
• Πολυτοπική δράση – μηδενικός κίνδυνος ανθεκτικότητας.
• Συνδυάζεται με πολλά άλλα φυτοπροστατευτικά.
• Εγκεκριμένο σε βιολογικά συστήματα παραγωγής.
• Δρα και κατά ακάρεων.

Περιορισμοί:

• Μόνο προληπτική δράση.
• Μειωμένη αποτελεσματικότητα σε ψυχρές συνθήκες.
• Πιθανή φυτοτοξικότητα σε υψηλές θερμοκρασίες ή ευαίσθητες καλλιέργειες.
• Μη δραστικό έναντι περονοσπόρων και ασκομυκήτων (μόνο ωίδια).