Dimethenamid-p (Ζιζανιοκτονο): Δραστικη Ουσια

Πληροφορίες και τρόπος λειτουργίας της δραστικής ουσίας Dimethenamid-p

Το Dimethenamid-p είναι προφυτρωτικό κυρίως ζιζανιοκτόνο εδάφους της ομάδας των χλωροακεταμιδίων, με δράση κυρίως σε αγρωστώδη και ορισμένα μικρόσπερμα πλατύφυλλα, και ανήκει στη HRAC/WSSA Group 15, δηλαδή στους αναστολείς σύνθεσης πολύ μακράς αλύσου λιπαρών οξέων (VLCFA inhibitors).

Χημική ταυτότητα:

Δραστική ουσία: Dimethenamid-p.

Χημική ομάδα: Χλωροακεταμίδια (chloroacetamides).

HRAC/WSSA ταξινόμηση: Group 15 / K3.

Είναι το βιολογικά πιο ενεργό ισομερές του dimethenamid, ενώ το αρχικό dimethenamid είναι μείγμα ισομερών M και P.

Μοριακός τύπος: C12H18ClNO2S.

Ταξινόμηση - τρόπος δράσης:

Το Dimethenamid-p είναι ζιζανιοκτόνο εδάφους, που εφαρμόζεται συνήθως προφυτρωτικά ή πολύ νωρίς μεταφυτρωτικά στα ζιζάνια.

Δρα ως αναστολέας βλάστησης και πρώιμης ανάπτυξης των ζιζανίων, εμποδίζοντας τα ευαίσθητα φυτά πριν ή αμέσως μετά την έξοδό τους από το έδαφος.

Χαρακτηρίζεται ως root-and-shoot inhibitor, επειδή αναστέλλει την ανάπτυξη ριζιδίου και βλασταρίου των φυτρωμένων σποροφύτων.

Μηχανισμός δράσης:

Το Dimethenamid-p αναστέλλει τη σύνθεση πολύ μακράς αλύσου λιπαρών οξέων (VLCFA), που είναι απαραίτητα για τη δημιουργία κυτταρικών μεμβρανών, κηρωδών ουσιών και φυσιολογική κυτταρική διαίρεση/επιμήκυνση.

Ως αποτέλεσμα, στα ευαίσθητα ζιζάνια διακόπτεται η ανάπτυξη νεαρών ιστών, ιδιαίτερα στους μεριστωματικούς ιστούς, κάτω από το κολεόπτιλο και στις αναπτυσσόμενες κορυφές.

Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν αναστολή φυτρώματος, καχεξία, αδυναμία έκπτυξης νεαρών φύλλων και καχεκτικό ριζικό σύστημα.

Φάσμα δράσης:

Δρα κυρίως σε αγρωστώδη ζιζάνια και σε ορισμένα μικρόσπερμα πλατύφυλλα, ανάλογα με το σκεύασμα και την καλλιέργεια.

Χρησιμοποιείται σε καλλιέργειες όπως καλαμπόκι, σόγια και άλλες αροτραίες καλλιέργειες, συχνά σε μίγματα με άλλες δραστικές για διεύρυνση φάσματος.

Η αποτελεσματικότητά του είναι καλύτερη όταν υπάρχει καλή υγρασία εδάφους, ώστε να ενεργοποιηθεί σωστά στη ζώνη βλάστησης των ζιζανίων.

Φυσικοχημικές ιδιότητες:

Φυσική κατάσταση: υγρό, κιτρινοκάστανο έως καθαρό κίτρινο-καφέ τεχνικό προϊόν.

Διαλυτότητα στο νερό: περίπου 1499 mg/L στους 25°C, δηλαδή σχετικά υψηλή για ζιζανιοκτόνο εδάφους.

Log K_ow: περίπου 1.89, άρα δεν θεωρείται ιδιαίτερα λιπόφιλο και δεν αναμένεται σημαντική βιοσυσσώρευση.

Τάση ατμών: χαμηλή, περίπου 2.5-3.5 × 10⁻³ Pa στους 20-25°C.

Στο έδαφος δεν αναμένεται να είναι ιδιαίτερα επίμονο, αλλά μπορεί να παραμένει περισσότερο στο νερό ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες.

Οικοτοξικολογικό προφίλ:

Το Dimethenamid-p είναι πολύ τοξικό για τους υδρόβιους οργανισμούς, με μακροχρόνιες επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον.

Ενδεικτικά, σε στοιχεία SDS αναφέρονται LC50 για ψάρια 6.3 mg/L, EC50 για Daphnia magna 12 mg/L και ιδιαίτερα υψηλή ευαισθησία της Lemna gibba με EC10 0.0064 mg/L.

Για τις μέλισσες η οξεία τοξικότητα εμφανίζεται χαμηλή σε διαθέσιμα δεδομένα (>1000 μg/bee), αλλά η χρήση πρέπει πάντα να ακολουθεί την ετικέτα.

Δεν θεωρείται ότι έχει υψηλό δυναμικό βιοσυσσώρευσης, λόγω του σχετικά χαμηλού log Pow.

Μπορεί να μετακινηθεί βαθύτερα στο έδαφος υπό συνθήκες αυξημένης φόρτισης νερού, άρα απαιτείται προσοχή ως προς την απορροή και την έκπλυση.

Πλεονεκτήματα:

Πολύ αποτελεσματικό προφυτρωτικό εργαλείο για έλεγχο νεαρών ζιζανίων πριν εγκατασταθούν στον αγρό.

Ιδιαίτερα χρήσιμο σε προγράμματα διαχείρισης ανθεκτικότητας, όταν συνδυάζεται ή εναλλάσσεται με ζιζανιοκτόνα άλλων ομάδων δράσης.

Συχνά συνδυάζεται σε έτοιμα μίγματα με άλλες δραστικές για διεύρυνση φάσματος σε πλατύφυλλα και αγρωστώδη.

Το P-isomer προσφέρει υψηλή βιολογική αποτελεσματικότητα σε μικρότερη δραστική ποσότητα σε σχέση με το παλαιότερο ισομερικό μίγμα.

Περιορισμοί:

Δεν είναι κατάλληλο για προχωρημένα, ήδη αναπτυγμένα ζιζάνια· η μέγιστη αξία του είναι πριν ή αμέσως μετά το φύτρωμα.

Η αποτελεσματικότητά του εξαρτάται από την υγρασία του εδάφους και τη σωστή ενσωμάτωση/ενεργοποίηση στην επιφανειακή ζώνη.

Επειδή ανήκει στη Group 15, απαιτείται ορθολογική εναλλαγή για μείωση κινδύνου ανθεκτικότητας.

Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή κοντά σε υδάτινους αποδέκτες λόγω της τοξικότητας σε υδρόβια φυτά και οργανισμούς.