Πληροφορίες για τo Ζωικό εχθρό Πορτοκαλι σκαθαρι
Πορτοκαλί Σκαθάρι των Αποθηκών
(Tenebrio molitor L., Tenebrio obscurus F.)
Ταυτότητα:
Ανήκει στην οικογένεια Tenebrionidae.
Γνωστό και ως σκαθάρι των αλεύρων / mealworm beetle.
Είδη με σημασία στις αποθήκες: Tenebrio molitor (κίτρινο/μεγάλο αλευροσκούληκο), Tenebrio obscurus (μαύρο/σκοτεινό αλευροσκούληκο).
Μορφολογία:
Ενήλικο: μήκος 12-18 mm, χρώμα καστανό-μαύρο, σκληρό χιτινώδες περίβλημα.
Προνύμφες (mealworms): σκωληκόμορφες, κίτρινες-πορτοκαλί, μήκους έως 25 mm, σκληρές και λαμπερές.
Νύμφες: λευκοκίτρινες, άκαμπτες, σε προστατευτικά κουκούλια.
Βιολογία:
Τα θηλυκά αποθέτουν έως 500 αυγά σε ρωγμές, σάκους, τρόφιμα.
Ανάπτυξη πλήρους κύκλου: 3-6 μήνες (ανάλογα θερμοκρασία/υγρασία).
Οι προνύμφες περνούν 8-10 εκδύσεις πριν νυμφωθούν.
Είναι έντονα νυκτόβια.
Οικονομική Σημασία - Ζημιές:
Ζουν και αναπτύσσονται σε αποθηκευμένα προϊόντα δημητριακών (αλεύρια, σιτάρι, κριθάρι, βρώμη, καλαμπόκι), αλλά και σε ζωοτροφές.
Προκαλούν:
Άμεση ζημιά ➨ κατανάλωση και μόλυνση τροφίμων με περιττώματα, εκδύματα και πτώματα.
Έμμεση ζημιά ➨ ανάπτυξη μυκήτων και βακτηρίων λόγω αυξημένης υγρασίας και ρύπανσης.
Έχουν βρεθεί επίσης σε πτηνοτροφικές μονάδες μέσα σε στρωμνή ή ζωοτροφές.
Ανθρώπινη Σχέση:
Οι προνύμφες T. molitor χρησιμοποιούνται εκτενώς ως τροφή για ερπετά, πτηνά, ψάρια.
Δεν είναι φορείς σοβαρών ασθενειών για τον άνθρωπο, αλλά θεωρούνται σημαντικοί εχθροί σε αποθηκευμένα τρόφιμα.
Αντιμετώπιση:
Πρόληψη: καλή υγιεινή αποθηκών, καθαρισμός σάκων, απομάκρυνση σπασμένων κόκκων.
Μηχανική: κοσκίνισμα, ψύξη προϊόντων <15°C.
Βιολογική: φυσικοί εχθροί (αρπακτικά ακάρεα, παρασιτοειδή), αλλά περιορισμένη εφαρμογή.
Χημική: χρήση εγκεκριμένων εντομοκτόνων για αποθήκες ή υποκαπνισμός (π.χ. φωσφίνη) σε σοβαρές προσβολές.
Πορτοκαλι σκαθαρι